โยคะเบบี๋

วีระศักดิ์ จันทร์ส่งแสง

  
การสัมผัสเป็นภาษาแรกของมนุษย์ คนเราอาศัยการสัมผัสเพื่อสื่อสารความรักความห่วงใย และความรู้สึกทั้งหลายต่อกันมานานก่อนที่โลกจะมีภาษาเขียน
แต่ก็อย่างที่รู้กัน เมื่อกระแสวัตถุนิยมเข้าครอบงำ เราก็พากันละเลยสิ่งที่มองไม่เห็นและพิสูจน์ไม่ได้ตามหลักวิทยาศาสตร์ ยิ่งเมื่อวิทยาการเทคโนโลยีเจริญขึ้น ดูเหมือนจะยิ่งฝากความหวังและความเชื่อมั่นทุกอย่างไว้กับมัน สิ่งสำคัญอย่างหนึ่งที่ได้หล่นหายในยุคสมัยที่ว่านี้ คือสายใยของความผูกพันในครอบครัวและความสามารถในการพึ่งตนเอง แม่สมัยก่อนได้สัมผัสเนื้อตัวลูกตั้งแต่เกิด หมอตำแยจะสอนวิธีการอาบน้ำนวดตัวให้ลูก ย่า ยายญาติผู้ใหญ่ช่วยดูแลและถ่ายทอดความรู้เคล็ดวิธีในการเลี้ยงดู อย่างคนสมัยก่อนมักกระเตงลูกเข้าเอว เมื่อถึงเวลาอาบน้ำแม่จึงต้องนวดเฟ้นช่วงขาไม่ให้ลูกขาโก่ง เช่นนี้เป็นต้น

ภูมิปัญญาความรู้เหล่านี้ไม่ได้มีอยู่แต่เฉพาะในสังคมไทย การนวดมีอยู่ในทุกวัฒนธรรมทั้ง เอเชีย แอฟริกา อาร์คติค โดยเฉพาะในประเทศอินเดียใต้ อันเป็นต้นแบบของการนวดทางซีกโลกตะวันออก มีการถ่ายทอดวิชาการนวดจากแม่มาสู่ลูกสาวอยู่ในสังคมอินเดียมาเป็นพันๆปี

แนวคิดเรื่องการนวดตัวให้เด็กกลับมาเป็นที่นิยมในโลกสมัยใหม่อีกครั้ง โดยเริ่มในประเทศอเมริกา ตั้งแต่ช่วงปี 1970 มีผลการวิจัยระบุว่า การนวด 10 สัปดาห์ จะส่งผลต่อร่างกายถึง 1 ปี สำหรับสังคมไทยวิชาการนวดตัวให้เด็กในสมัยก่อนมีกล่าวถึงอยู่ในที่ต่าง ๆ มากมาย ตั้งแต่ใน
วรรณคดีโบราณ ตำรับตำราการดูแลรักษาสุขภาพ เรื่อยมาจนถึงในหนังสือเรื่อง "การเกิด" ของพระยาอนุมานราชธน กระทั่งเมื่อมีการคลอดลูกในโรงพยาบาล ยาสมัยใหม่และเทคโนโลยีทางการแพทย์ จึงได้เข้ามามีบทบาทเหนือความรู้พื้นบ้านที่มีมาแต่เดิม


ผลจากการศึกษาวิจัยทางวิชาการระบุว่า การนวดสัมผัสตัวเด็กเป็นการกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันโรค ระบบไหลเวียนโลหิตและน้ำเหลือง การนวดอย่างสม่ำเสมอจะช่วยให้กล้ามเนื้อและ โครงสร้างร่างการแข็งแรงสมดุล และคุณประโยชน์ที่สำคัญที่สุดของการนวด คือช่วยให้ร่างกายหลั่งสาร เอ็นโดฟิล ซึ่งเป็นสารแห่งความสุข ช่วยให้เด็กรู้สึกผ่อนคลาย อารมณ์ดี แจ่มใส นอนหลับสนิท เราสามารถนวดหสัมผัสทารกได้ตั้งแต่แรกเกิดด้วยสัมผัสอันแผ่วเบา อ่อนโยนอย่างที่สุด ผู้นวดจะต้องผ่อนคลายอารมณ์แล้วลูบไล้ให้ทั่วตัว โดยมีน้ำมันนวด จะทำให้ลูกน้อยได้รับสัมผัสจากแม่อย่างนุ่มนวลมากขึ้น และไม่เสียดสีผิวทารก เวลานวดที่ดีที่สุด คือเวลาที่เด็กตื่นนอนและมีอารมณ์แจ่มใส
ทั้งนี้ไม่ควรนวดทารกขณะท้องอิ่มใหม่ๆ หรือเมื่อมีไข้ไม่สบาย

ลักสูตรการนวดเด็กเบื้องต้น ประกอบด้วย 6 ท่านวด และ 1 ท่าบริหารร่างกาย คือ ท่าทรวงอก ท่าแขนและมือ ท่าท้อง ท่าขาและเท้า ท่าหลัง ท่าใบหน้า และท่าบริหารกาย

ข้อแนะนำเกี่ยวกับการนวดที่ควรรู้ ไม่ควรนวดขณะที่เด็กมีไข้และเพิ่งอิ่มใหม่ ๆ เวลาที่เหมาะสำหรับการนวดควรเป็นช่วงที่เด็กตื่นนอนใหม่ ๆ และกำลังอารมณ์ดี ก่อนนวดตัวแม่ควรถอดเสื้อลูกออกและควรใช้น้ำมันธรรมชาติบริสุทธิ์ เช่น น้ำมันงา ช่วยหล่อลื่น ใช้เวลาในการนวดครั้งละประมาณ 30 นาที